RÚNG ĐỘNG! Trong khi thế giới mải mê với những tin tức hào nhoáng, một dân tộc đang bị đẩy đến bờ vực. Người Thượng ở vùng Tây Nguyên Việt Nam vẫn tiếp tục bị đàn áp, bị bức ép về tôn giáo và bị vi phạm nhân quyền một cách nghiệt ngã. Điều đáng sợ hơn cả: tình hình KHÔNG hề khá lên — mà ngày càng TỒI TỆ hơn!
Liều mạng băng rừng trong đêm — cuộc tháo chạy không lối về
Vì sao hàng loạt người Thượng phải bỏ lại tất cả để lao vào cuộc hành trình nguy hiểm chết người, băng qua biên giới Campuchia và Thái Lan? Câu trả lời khiến nhiều người lạnh gáy: họ chạy trốn khỏi sự bức hại tôn giáo và những vi phạm nhân quyền không ngừng nghỉ. Tổ chức Nhân quyền Người Thượng (MHRO) vẫn kiên trì đấu tranh cho nhân quyền, tự do tôn giáo và bảo vệ người tị nạn.
Ít ai biết rằng, từ năm 2011, MHRO đã buộc phải NGỪNG cung cấp dịch vụ di trú và đoàn tụ gia đình cho người tị nạn — không phải vì hết trách nhiệm, mà vì cạn kiệt nguồn tài trợ! Suốt nhiều năm, tổ chức này từng được Ủy ban Kháng cáo Di trú Hoa Kỳ (BIA) công nhận và đã giúp đỡ hàng trăm người tị nạn với nhu cầu di trú và đoàn tụ gia đình.
Cuộc chiến âm thầm tại các phòng họp quyền lực nhất thế giới
Bạn có tin không? Trong khi số phận người Thượng bị lãng quên, MHRO đã lặng lẽ gõ cửa những nơi quyền lực nhất hành tinh:
- 24/1/2012: Giám đốc điều hành MHRO ra làm chứng trước Tiểu ban về Châu Phi, Y tế Toàn cầu và Nhân quyền thuộc Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Hoa Kỳ.
- 18-22/2/2012: Ông Rong Nay (Giám đốc điều hành) cùng cố vấn John Alles bay tới Liên Hợp Quốc tại Geneva, Thụy Sĩ, dự cuộc họp của Ủy ban Xóa bỏ Phân biệt Chủng tộc (CERD) và đệ trình một báo cáo chấn động.
- 23/9/2012: Một liên minh LỊCH SỬ ra đời — người Thượng, người Chăm và người Khmer Krom bắt tay thành lập Hội đồng các Dân tộc Bản địa tại Việt Nam Ngày nay (CIP TVN).
2013: Khi tiếng nói người Thượng vang tới Nhà Trắng
Ngày 7-11/4/2013, một phái đoàn hùng hậu gồm Rong Nay, Kay Reibold, John Alles, Mục sư Y Hin Nie, ông Tan Dara Thach (Chủ tịch CIP TVN) và bà Anna Ksor Buonya đã có những cuộc gặp gây bão tại Washington, DC: gặp Thượng nghị sĩ Kay Hagan bang North Carolina, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ và Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ tại Nhà Trắng. Họ còn tới cả văn phòng Thượng nghị sĩ Marco Rubio!
Chưa dừng lại, phái đoàn còn nêu thẳng quan ngại về nhân quyền và môi trường với trưởng đoàn đàm phán thương mại Hoa Kỳ, liên quan đến Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) giữa Mỹ và Việt Nam. Họ yêu cầu đưa TOÀN BỘ quyền con người — bao gồm quyền cụ thể của các dân tộc bản địa — vào văn bản cuối cùng của TPP. Họ cảnh báo về những tập đoàn khổng lồ hoạt động ở Việt Nam mà không có bảo vệ pháp lý cho người lao động, cho tài nguyên thiên nhiên, động vật hoang dã, môi trường và cho những dân tộc bản địa đã bị chiếm đoạt đất đai tổ tiên.
Cùng ngày hôm đó, một phiên điều trần với tiêu đề đầy sức nặng — “Làm rõ những vi phạm nhân quyền của chính phủ Việt Nam trước thềm Đối thoại Mỹ – Việt” — đã diễn ra. Bà Anna Ksor Buonya, một luật sư người Thượng, đã trình bày một danh sách những vi phạm nhân quyền mà người Thượng ở Tây Nguyên phải hứng chịu.
Rồi ngày 4-5/6/2013, 60 người Thượng từ North Carolina cùng 1.000 người Mỹ gốc Việt từ khắp các bang đã đổ về tham gia Ngày Vận động cho Việt Nam trước Quốc hội Hoa Kỳ.
2014: Cơn ác mộng ngày càng đen tối
SỰ THẬT KINH HOÀNG: điều kiện tự do tôn giáo và nhân quyền tại Việt Nam tiếp tục XUỐNG DỐC không phanh với người Thượng. Chính phủ Việt Nam duy trì chiến dịch ép các mục sư người Thượng phải đăng ký hoạt động tôn giáo và nhà thờ do nhà nước phê chuẩn. Sự đàn áp và đe dọa này còn giáng xuống cả người Chăm, người Khmer-Krom và người Hmong suốt nhiều thập kỷ qua.
- 26/3/2014: Giám đốc điều hành MHRO điều trần trước Tiểu ban về Châu Phi, Y tế Toàn cầu và Nhân quyền, trong phiên “Đăng ký các hoạt động tôn giáo tại Việt Nam”.
- 26-27/4/2014: MHRO và CIP TVN tham dự cuộc đoàn tụ Counterparts tại Greensboro, NC — nơi cộng đồng người Thượng gặp lại các cựu binh và bạn bè từ thời Chiến tranh Việt Nam.
- 4/10/2014: Cuộc gặp với nhóm sinh viên người Thượng tại Thư viện Cameron Village, Raleigh, NC.
- 5/11/2014: Lãnh đạo MHRO và bà Kay Reibold gặp bà Cynthia Ramos từ Văn phòng Thượng nghị sĩ Richard Burr, bàn về dự thảo Nghị quyết Thượng viện Hoa Kỳ về Người Thượng — nghị quyết mà Thượng nghị sĩ Burr sau đó đã trình lên Quốc hội!
2015: Những cái tên quyền lực và buổi lễ khiến ai cũng rơi nước mắt
Đầu năm 2015 (13-15/1), ông Rong Nay và ông Tan Dara bay tới Washington DC trong một sứ mệnh do bà Mary Blatz — nhà vận động nhân quyền kỳ cựu cho Campuchia — sắp xếp. Họ gặp luật sư quốc tế Morton Sklar; gặp ông R. Michael Schiffer, Cố vấn cấp cao của Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Hoa Kỳ, để phơi bày cách chính phủ Việt Nam ngược đãi, phân biệt đối xử với các dân tộc bản địa kể từ năm 1975; và gặp ông Walker Zorensky, trợ lý lập pháp của Thượng nghị sĩ Barbara Boxer bang California, để vận động ủng hộ Nghị quyết Người Thượng.
Ngày 3/3/2015, Giám đốc điều hành MHRO cùng Mục sư Y Hin Nie gặp Ủy ban Tự do Tôn giáo Quốc tế Hoa Kỳ và Đại sứ Lưu động về Tự do Tôn giáo Quốc tế.
Nhưng khoảnh khắc gây xúc động mạnh nhất là ngày 1-2/5/2015: hơn 100 người Thượng, Khmer-Krom và Chăm tề tựu tại Nghĩa trang Quốc gia Arlington trong một buổi lễ Tưởng niệm Sống mang tính lịch sử, tri ân những đồng minh người Thượng, Khmer-Krom và Chăm trong Chiến tranh Việt Nam. Các nhóm múa người Thượng và Khmer-Krom đã trình diễn những điệu múa và âm nhạc truyền thống đầy tự hào.
Ngày 18/5/2015, Giám đốc điều hành MHRO dự cuộc họp tại Wake Technical Community College ở Raleigh, gặp bà Anne Richard, Trợ lý Ngoại trưởng phụ trách Cục Người tị nạn, Dân số và Di cư (PRM). Và ngày 19/6/2015, các vũ công người Thượng và người Chăm đã bừng sáng sân khấu Trung tâm Kennedy tại Washington, DC trong đại lễ kỷ niệm 40 năm lịch sử Việt – Mỹ – Người Thượng.
Bạn sẽ tiếp tục làm ngơ chứ?
MHRO khẳng định tầm nhìn và cam kết của họ: thúc giục chính phủ Hoa Kỳ, Liên Hợp Quốc, các nhà lãnh đạo và quốc gia của thế giới tự do, cùng các tổ chức nhân quyền phải NHÌN THẲNG vào sự bức hại người Thượng ở Tây Nguyên Việt Nam, và dùng mọi biện pháp hòa bình để thuyết phục chính phủ Việt Nam chấm dứt những chính sách bất công gây đau khổ cho họ. Câu hỏi đặt ra: liệu tiếng kêu cứu này có được lắng nghe, hay sẽ mãi chìm vào im lặng? Hãy chia sẻ để sự thật không bị chôn vùi!
Leave a Reply