Nhân kỷ niệm 74 năm Ngày Nhân quyền Quốc tế (10/12), Liên đoàn Khmer Kampuchea Krom tại bang Victoria, Australia đã tổ chức lễ kỷ niệm vào ngày 11/12/2022, đồng thời lên tiếng tố cáo chính quyền Việt Nam ngày càng gia tăng đàn áp người Khmer Krom trên chính mảnh đất tổ tiên của họ.
Bị kiểm soát từ việc cúng bái đến học chữ
Ông Lim Nara, Chủ tịch Chi nhánh Liên đoàn Khmer Kampuchea Krom tại bang Victoria, cảnh báo tình trạng người Khmer Krom bị chèn ép ngày càng nghiêm trọng trên nhiều lĩnh vực: quyền tự do đất đai, bảo tồn văn hóa truyền thống, tín ngưỡng tôn giáo và cả chữ viết Khmer. Ông nói thẳng: “Về tôn giáo, Việt Nam đang can thiệp rất sâu. Phải được sư sãi người Việt chấp thuận thì chúng tôi mới được làm lễ, làm phước. Việc học chữ Khmer cũng bị can thiệp, đến cả hoa văn trang trí truyền thống cũng bị xâm phạm — họ đang từng bước xóa bỏ bản sắc của chúng tôi.”
Hơn 8 triệu người không biết mình có quyền gì
Ông Yann Bonat, Chủ tịch Liên đoàn Khmer Kampuchea Krom khu vực Úc và New Zealand (châu Đại Dương), cho biết phần lớn người Khmer Krom đang sinh sống tại vùng đất Kampuchea Krom thậm chí không biết mình có quyền con người. Hàng chục năm sống dưới áp lực của chính quyền đã khiến họ chỉ biết im lặng và sợ hãi. Ông nhấn mạnh: “Họ không biết nhân quyền là gì. Vì vậy chúng tôi muốn lan truyền thông tin này qua mạng xã hội để bà con hiểu và dám sử dụng quyền hợp pháp của mình. Quyền này có từ khi sinh ra — nhưng nếu không biết, bị đe dọa là sợ ngay.”
Chiến lược “DIFID” — chia rẽ để triệt tiêu
Nghị sĩ bang Victoria gốc Khmer, ông Tak Menghang, bày tỏ sự ủng hộ mạnh mẽ đối với cuộc đấu tranh của người Khmer Krom, đồng thời cảnh báo về chiến lược mà ông gọi là DIFID — Divide (Chia rẽ), Isolate (Cô lập), Finish (Triệt tiêu), Integrate (Đồng hóa), Develop (Phát triển) — mà theo ông, các nhà lãnh đạo độc tài thường dùng để bẻ gãy các phong trào đòi quyền tự do. Ông cảnh báo: “Đôi khi trong một làng, họ biết có bao nhiêu người đấu tranh thật sự, rồi chỉ cần mua chuộc một người cho làm chức vụ — thế là nội bộ lục đục ngay. Đó chính là DIFID.”
Dù có Tuyên ngôn Nhân quyền LHQ — vi phạm vẫn tiếp diễn
Ông In Hemra, Chủ tịch Chi nhánh Đảng Cứu quốc Campuchia tại bang Victoria, nhắc lại rằng dù Liên Hợp Quốc đã thông qua Tuyên ngôn Nhân quyền Quốc tế từ ngày 10/12/1948, cả Việt Nam lẫn Campuchia vẫn tiếp tục vi phạm nhân quyền nghiêm trọng. Ông kêu gọi người dân dùng lá phiếu như một vũ khí: “Mỗi công dân không chỉ có quyền mà còn có quyền lực. Ngày 23/7/2023 sắp tới có bầu cử — hãy dùng sức mạnh của lá phiếu. Ở Kampuchea Krom cũng vậy, khi hiểu được quyền của mình, họ có thể đứng lên đòi hỏi từ chính quyền.”
21 tỉnh, 461 ngôi chùa và hơn 8 triệu người đang bị đe dọa bản sắc
Theo Liên đoàn Khmer Kampuchea Krom, vùng đất Kampuchea Krom hiện có 21 tỉnh, gần 500 ngôi chùa Phật giáo (461 chùa) với hơn 12.000 tăng sĩ, và hơn 8 triệu người Khmer Krom đang sinh sống. Cộng đồng này tố cáo chính quyền Việt Nam đang nỗ lực xóa bỏ bản sắc dân tộc Khmer Krom thông qua việc xóa bỏ văn hóa, tín ngưỡng, giáo dục và phong tục tập quán, đồng thời đàn áp bạo lực bất kỳ ai dám công khai lên tiếng đòi quyền lợi.
Sự kiện tại Victoria thu hút sự tham gia của đại diện nhiều tổ chức, đảng phái và cộng đồng người Khmer — như một thông điệp gửi thẳng tới Hà Nội: người Khmer Krom ở hải ngoại chưa bao giờ quên quê hương và sẽ không ngừng đấu tranh.
Leave a Reply