Sáng ngày 21/6/2026, chính quyền Jordan đã đồng loạt treo cổ 6 người đàn ông — vụ hành quyết tập thể đầu tiên của nước này kể từ tháng 3/2017. Thông tin đượcổ chức nhân quyền Human Rights Watch (HRW) xác nhận và lên tiếng phản đối ngay trong ngày hôm nay.
6 người bị treo cổ, hai tội danh chính
Trong số 6 người bị hành quyết, hai người liên quan đến tội danh khủng bố, ba người dính líu đến buôn bán ma túy — tất cả đều có hành vi bạo lực khiến cảnh sát hoặc lực lượng an ninh thiệt mạng. Tất cả đều bị xét xử tại Tòa án An ninh Quốc gia Jordan, một cơ quan tư pháp đặc biệt cóả thẩm phán quân sự lẫn dân sự.
Bộ trưởng Truyền thông Jordan, ông Mohammad al-Momani, xác nhận các bản án đã được thực thi sau khi trải qua đầy đủ các bước phê duyệt: xác nhận của Tòa Phúc thẩm, thông qua của Nội các và sắc lệnh hoànggia.
Vụ đánh bom, phục kích và những cái chết của người thi hành công vụ
Hai trong số các tử tù — Mahmoud Nayef Musa và Anwar Adel Saleh — bị kết tội trong vụ án được gọi là “Tế bào Salt”. Theo cáo buộc, ngày 10/8/2018, nhóm này đã kích nổ bom gần một đoàn tuần tra an ninh chung tại thị trấn Fuheis, phía tây Aman, làm hai hiến binh thiệt mạng và sáu người khác bị thương. Ngày hôm sau, trong khi lực lượng chức năng truy bắt nghi phạm tại thị trấn lân cận al-Salt, thêm bốn nhân viên an ninh nữa bỏ mạng.
Người thứ ba bị hành quyết, Ibrahim Mansour, bị kết tội tổ chức một vụ phục kích đoàn cảnh sát vào tháng 12/2022 tại thị trấn Maan ở miền nam, khiến Đại tá Abdulrazzaq al-Dalabeeh — Phó Giám đốc Công an Maan — tử vong. Ba người còn lại cũng bị xác định là đã giết hại nhân viên thực thi pháp luật trong các chiến dịch chống ma túy.
Chín năm “tạm nghỉ” và sự trở lại chấn động
Jordan từng tái thi hành án tử hình vào tháng 12/2014 sau tám năm không áp dụng — lần đó treo cổ 11 người tội giết người. Đến tháng 3/2017, thêm 15 người bị hành quyết, trong đó 10 người bị kết tội khủng bố bởi chính Tòa án An ninh Quốc gia. Sau đó, Jordan lại gần như “ngừng tay” suốt nhiều năm — cho đến buổi sáng hôm nay.
Theo báo cáo thường niên2025 của Trung tâm Nhân quyền Quốc gia Jordan (NCHR), tính đến năm 2024vẫn còn 276 người đang ngồi chờ thi hành án tử hình, gồm 254 nam và 22 nữ.
Human Rights Watch: “Tàn nhẫn và không thể đảo ngược”
Ông Adam Coogle, Phó Giám đốc phụ trách Trung Đông của HRW, không giấu sự lo ngại:“Sáu vụ hành quyết trong một buổi sáng đánh dấu sự quay trở lại rõ rệt của một hình phạt mà Jordan chỉ áp dụng rất thưa thớt trong12 năm qua kể từ khi tái lập. Jordan nên điầu trong khu vực về quyền con người và tái lập lệnh tạm dừng thi hành án tử hình.”
HRW cũng phản đối việc đưa thường dân ra xét xử tại các tòa án an ninh đặc biệt, vì các tòa này thường hạn chế quyền của bị cáo theo cách không phù hợp với luật nhân quyền quốc tế. Tổ chức này kêu gọi Jordan thu hẹp thẩm quyền của tòa an ninh như một bước tiến tới xóa bỏ hoàn toàn hình thức xét xử này.
“Không ai phủ nhận rằng những cảnh sát và lực lượng an ninh thiệt mạng trong các vụ tấn công xứng đáng được minh oan, và gia đình họ xứng đáng được nhìn thấy công lý. Nhưng án tử hình là hình phạt vừa tàn nhẫn vừa không thể đảo ngược”,ông Coogle nhấn mạnh.
Leave a Reply